Onderzoek 7 — Mag een huis praten, en onder welke voorwaarden?
Onderzoeksagent 7/8 · 17 september 2026 · geen juridisch advies. Zekerheid per bewering volgens
de trap A–E uit onderzoek/METHODIEK.md. Bron-URL's met raadpleegdatum staan onderaan.
Samenvatting
- Praten mag — het gesprek zelf is geen nieuw AVG-vraagstuk, maar het legt wél een derde laag bovenop de twee die de kennisbank al onderscheidt: gebouwdata tonen (D41, mag), fan-relatie opslaan (LIA, kernvraag), en nu een stem die namens een gebouw spreekt.
- De harde, actuele regel is artikel 50 AI-verordening: sinds 2 augustus 2026 moet duidelijk zijn dat je met een AI praat. Het Digital Omnibus-akkoord heeft die datum níét verschoven (A/B).
- De AP is de beoogde Nederlandse toezichthouder en heeft die plicht op 31 juli 2026 in consumententaal uitgelegd; zij adviseert de EU-praktijkcode voor AI-content te ondertekenen (A).
- Eén duidelijke mededeling vóór de eerste interactie is het wettelijk minimum; een permanent label plus een menselijke uitweg is het veilige ontwerp — de "het is toch duidelijk"-uitzondering werkt juist níét bij een huis dat "ik" zegt (B + eigen redenering D).
- AP en ACM eisen bovendien, los van de AI-verordening, dat een chatbot de mens niet volledig vervangt en geen onjuiste of ontwijkende informatie geeft; er is een gezamenlijke leidraad in de maak (A, 2 okt 2025 / 14 apr 2026).
- Voor onjuiste uitspraken is het bekendste precedent Moffatt v. Air Canada (14 feb 2024): het bedrijf is aansprakelijk voor wat zijn chatbot zegt, ook als het elders correct op de site staat (B).
- Gesprekslogs zijn persoonsgegevens zodra ze aan een account of adres hangen: doel, termijn, verwerkersovereenkomst, doorgifte en "geen training op klantdata" moeten vóór de eerste gebruiker vastliggen — de EU-VS-doorgifte staat juridisch nog onder hoger beroep (B).
- Het grootste eigen risico is niet de AVG maar het consumentenrecht en de ethiek: een persona die namens andermans huis spreekt kan de indruk wekken dat de eigenaar meepraat of wil verkopen.
- Het ontwerpantwoord daarop is een spreekregel, geen disclaimer: alleen je eigen (geverifieerde) huis spreekt in de ik-vorm; een vreemd huis krijgt een gids die over het gebouw praat.
- Vangrails horen in code, niet in de systeemprompt: een prompt is een voorkeur, geen grens.
Bevindingen
1. De regels die het ontwerp raken
Per regel: wat staat er · wat betekent het hier · wat moet het ontwerp dus doen.
a. AI-verordening art. 50 lid 1 — je moet weten dat je met AI praat. Aanbieders van systemen die direct met mensen interacteren moeten zorgen dat die mensen weten dat het een AI-systeem is, tenzij dat evident is voor een "redelijk geïnformeerde, opmerkzame en omzichtige" persoon; de informatie moet "duidelijk en onderscheidbaar" zijn, uiterlijk bij de eerste interactie, en voldoen aan toegankelijkheidseisen (art. 50 lid 5). Van toepassing sinds 2 augustus 2026 (A, Commissie-FAQ + AP; de wettekst zelf via mirror B). · Mi casa's landing ís een gesprek, dus dit raakt het eerste scherm, niet een instellingenpagina. · Het ontwerp moet de mededeling in de chrome zetten (vóór de eerste bubbel), niet in de voorwaarden of een footer.
b. AI-verordening art. 50 lid 2 en 4 — synthetische output markeren, deepfakes labelen. Generatieve output (tekst, beeld, audio) moet machineleesbaar gemarkeerd zijn; deepfakes van bestaande plaatsen of objecten moeten zichtbaar/hoorbaar gelabeld. De Commissie publiceerde op 10 juni 2026 een praktijkcode met vrij te gebruiken EU-iconen ("AI", "AI generated", "AI modified"); de definitieve richtsnoeren verschenen 6 augustus 2026; voor systemen die al vóór 2 augustus 2026 op de markt waren geldt voor lid 2 een uitloop tot 2 december 2026 (A, AP + Commissie; B, kantoren). · Dit dekt zowel de AI-stem als het bestaande AI-beeldbesluit D9 en harde grens 5. · Het ontwerp moet het EU-icoon en de labeltekst overnemen in plaats van een eigen label te verzinnen, en de praktijkcode-ondertekening als optie op tafel leggen.
c. AI-verordening art. 5 lid 1 sub b — geen uitbuiting van kwetsbaarheid. Verboden is een AI-systeem dat kwetsbaarheden door leeftijd of situatie uitbuit om gedrag wezenlijk te verstoren (van toepassing sinds 2 februari 2025; B). · Een verhuizing is een emotioneel moment en het fan-signaal is een drukmiddel (risico 9 in T-RIS-001). · Het ontwerp mag nooit urgentie, schaarste of "nu is het moment" in de mond van het huis leggen; de meldknop-logica geldt ook voor de toon.
d. AVG art. 5, 6, 15, 17 — gesprekslogs. Elke verwerking heeft een doel, een grondslag, een bewaartermijn en een recht op inzage en wissing (A, wettekst; F-REG-001/002, F-REG-017). · Een gesprek met het huis levert vrije tekst op die aan een account en een adres hangt — dus persoonsgegevens, ook als de gebruiker alleen over bakstenen praat. · Leg per logsoort doel + termijn vast en laat "wis alles" (harde grens 4) ook over logs en afgeleide geheugens lopen.
e. AVG art. 28 en hoofdstuk V — verwerker en doorgifte. Met een modelaanbieder is een verwerkersovereenkomst nodig, inclusief subverwerkers en een verbod op training met klantdata; doorgifte naar de VS leunt op het adequaatheidsbesluit EU-VS Data Privacy Framework, dat het Gerecht op 3 september 2025 in stand liet maar waartegen hoger beroep loopt (C-703/25 P) (B). · Mi casa gebruikt vrijwel zeker een Amerikaanse modelaanbieder. · Leg nu al een terugvalpad vast: EU-regio, zero-retention, standaardbepalingen naast het DPF, geen klantdata in training.
f. AVG art. 22 + AP/ACM-oproep — de mens blijft bereikbaar. AP en ACM stelden op 2 oktober 2025 dat organisaties die chatbots inzetten mensen altijd de mogelijkheid moeten bieden met een medewerker te spreken, duidelijk moeten maken dat het een chatbot is, en moeten voorkomen dat de chatbot onjuiste, ontwijkende of misleidende informatie geeft; op 14 april 2026 openden zij een consultatie voor een gezamenlijke leidraad (A, toezichthouder zelf). · Dit is geen AI-verordening maar consumentenrecht dat "nu al" geldt, aldus de toezichthouders. · Het ontwerp moet een zichtbare "spreek een mens"-uitweg hebben — voor Mi casa het bestaande contactpunt en de meldknop (D45).
g. UAVG art. 5 — 16 jaar. Onder de 16 geen zelfstandige toestemming (A, F-REG-030). · Een gesprek nodigt jongeren uit; het ouderlijk huis is een voor de hand liggend onderwerp. · De 16+-zin blijft (harde grens 4) en moet vóór het gesprek staan, niet erna.
h. Oneerlijke handelspraktijken (afd. 6.3.3A BW) + ACM-Leidraad Bescherming Online Consument (mei 2024). Misleidende informatie, misleidende opmaak en misleidende druk zijn verboden; het ontwerp van de interface valt daar uitdrukkelijk onder (A, F-REG-032). · Dit is de scherpste regel voor een pratend huis van iemand anders: de indruk wekken dat de eigenaar spreekt of wil verkopen is precies wat hier verboden is. · Het ontwerp moet de herkomst van elke uitspraak tonen (open gebouwdata, geen eigenaar) en nooit intenties toeschrijven aan bewoners.
i. DSA — contactpunt en moderatieregels. Als klein platform gelden vooral het elektronische contactpunt en heldere moderatieregels in de voorwaarden (B, F-REG-031); de DSA verplicht tussenhandeldiensten bovendien tot een communicatiemiddel dat niet volledig geautomatiseerd is (A, AP). · Mi casa laat gebruikers content maken (fan-markeringen, sollicitaties, straks gesprekken). · Contactpunt, meldknop en een niet-geautomatiseerd kanaal blijven, ook in de gespreks-UI.
j. Aansprakelijkheid voor wat de bot zegt. In Moffatt v. Air Canada oordeelde het Britse Columbia Civil Resolution Tribunal op 14 februari 2024 dat de luchtvaartmaatschappij aansprakelijk was voor onjuiste informatie van haar chatbot (CAD 650,88 schadevergoeding); het verweer dat de chatbot "een eigen entiteit" was werd verworpen — een bedrijf is verantwoordelijk voor alle informatie op zijn site (B, meerdere kantoren + CanLII-commentaar). Europees equivalent: gewone onrechtmatige daad/dwaling plus, vanaf 9 december 2026, de nieuwe productaansprakelijkheidsrichtlijn (EU) 2024/2853 waarin software en AI-systemen uitdrukkelijk producten zijn (NL-implementatie: wetsvoorstel 36906) (B). · Onderhoudsadvies, energielabels en alles wat naar waarde ruikt zijn hier de gevaarlijke onderwerpen. · Feiten komen uit de dossierlaag met bron en peildatum; het model formuleert, het model verzint geen getallen.
k. Waarde en geld. Harde grens 7 en D13 verbieden een waardeschatting, ooit, en elk cijfer zonder bron. Adviseren over hypothecair krediet is in Nederland vergunningplichtig onder de Wft (eigen redenering D; de kennisbank heeft hier alleen de randen, F-REG-027, V-REG-006). · Een gesprek verleidt tot "kan ik dit betalen?". · Het ontwerp moet die intent afvangen vóór het model, met een vast antwoord en een doorverwijzing.
2. Tien uitspraken die het huis nooit mag doen
| # | Nooit | Waarom |
|---|---|---|
| 1 | "Dit huis is ongeveer € … waard" / "hier zou ik rond … bieden" | Harde grens 7 + D13; taxatie- en Wft-risico |
| 2 | "De bewoners overwegen te verkopen" / "ze staan er wel voor open" | Misleiding (ACM/OHP), en een uitspraak over derden die niemand heeft gedaan |
| 3 | "Hier woont een gezin met twee kinderen" / iets over leeftijd, gezondheid, inkomen | Persoonsgegevens van derden; doxing-lijn (art. 285d Sr, F-REG-010) |
| 4 | "Twaalf mensen zijn fan — dit is hét moment om te verkopen" | Misleidende druk, ACM-Leidraad 2024 (F-REG-032); AI-verordening art. 5 lid 1 sub b |
| 5 | "Ik sta hier al negentig jaar en ik wil eindelijk verkocht worden" | Persona die namens andermans eigendom een wil uitdrukt; misleiding + ethiek |
| 6 | "Met jouw inkomen lukt dit prima" / "je kunt dit financieren" | Financieel advies zonder vergunning; D13 |
| 7 | "Je energielabel is C" (zonder bron en peildatum) of "je bent verplicht om …" | Onjuiste informatie → aansprakelijkheid (Moffatt); ILT handhaaft het label (F-REG-024) |
| 8 | "Ik heb je bod doorgestuurd" / "je zichtbaarheid staat nu op stil" zonder bevestigde mutatie | Air-Canada-patroon; mutaties horen achter een bevestiging, niet achter een zin |
| 9 | "Je fan is een jong stel uit Amsterdam" — of iets dat een fan herleidbaar maakt | Harde grenzen 1 en 2, D6 |
| 10 | "Deze wijk past beter bij mensen zoals jij" / een buurt karakteriseren naar bewonerstype | AWGB en discriminatierisico (F-RIS-007, F-RIS-002, H-RIS-003) |
Bonus, geen tiende maar wel absoluut: het huis zegt nooit dat het een mens is, en neemt nooit de naam of stem van een bewoner aan (art. 50 lid 1 + deepfake-label lid 4).
3. De transparantie-eis, concreet
Waar. Vóór of bij de eerste bubbel, in de interface zelf, "duidelijk en onderscheidbaar" en toegankelijk. De richtsnoeren wijzen expliciet kleine footertekst, vage labels en verstoppen in de voorwaarden af (B).
Volstaat één regel bij de start? Wettelijk: ja, dat is het minimum ("uiterlijk bij de eerste interactie"). Voor dit product: nee, niet alleen dat (eigen redenering D). Drie redenen: het huis spreekt in de ik-vorm, dus de uitzondering "het is toch evident" is hier onbruikbaar; een gesprek duurt langer dan een scherm; en bij een overdracht naar een mens of terug moet opnieuw duidelijk zijn wie er praat. Werkbare invulling: (a) één merkeigen zin vóór het gesprek — bijvoorbeeld "Ik ben de stem van dit huis: een AI, gebouwd op openbare gebouwdata. De bewoners weten hier niets van."; (b) een permanent, klein AI-label naast de naam van de gesprekspartner, altijd zichtbaar; (c) herhaling op drie momenten: bij het eerste feit met een bron, bij elke voorgestelde mutatie, en bij hervatten van een oud gesprek; (d) de "spreek een mens"-uitweg ernaast (AP/ACM).
Bij spraak. De mededeling moet hoorbaar zijn, niet alleen zichtbaar: de eerste uiting van de stem zegt dat het een AI-stem is. Gegenereerde audio valt onder de markeringsplicht van lid 2 (machineleesbaar); wordt een fragment deelbaar of downloadbaar, dan komt het hoorbare/zichtbare label van lid 4 erbij, met het EU-icoon uit de praktijkcode. Nooit een stem die een bestaande persoon nabootst. Toegankelijkheid is een wettelijke eis, geen extra: transcript naast de stem.
4. Gesprekslogs
Minimaal bewaren (veiligheid en verbetering). Een gebeurtenislog per beurt: sessie-id, tijdstip, herkende intent, gekozen actie/tool, of er is geweigerd en waarom, of er is geëscaleerd naar een mens, plus een kwaliteitsoordeel. Dat is genoeg om misbruik te onderzoeken (meldknop, D45), om weigerpatronen te meten en om de kwaliteit te verbeteren — en het bevat geen vrije tekst. Ruwe transcripties alleen kort, met een korte vaste termijn (voorstel: 30 dagen, jurist bevestigt), uitsluitend voor incidentonderzoek, en langer alleen wanneer er een melding aan hangt.
Nooit bewaren. Vrije tekst over derden; wat de gebruiker spontaan deelt over gezondheid, financiën of gezinssituatie; ruwe coördinaten (harde grens 3); en niets dat naar een modelaanbieder gaat voor training. Zeg dat laatste ook hardop in de app — het is een merkbelofte die aansluit op "Mi casa, mi data" (D15).
Pseudonimisering. Log op een sessie-id dat losstaat van het account; de koppeling sessie → account in één tabel die met het account meewist. Adres en gesprek nooit in één record. Een scrub-laag vóór opslag haalt namen, e-mailadressen, telefoonnummers en bedragen uit de tekst. Belangrijk: pseudonimiseren maakt het geen anonieme data — de AVG blijft gelden.
Derden. Begint een zoeker over de bewoners ("wie woont daar, is dat dat gezin met die hond?"), dan doet het huis twee dingen: het gaat er niet op in, en die uiting wordt niet opgeslagen — weggooien, niet maskeren en bewaren. Alleen het weiger-event blijft over.
"Wis alles" en Mi data. Eén knop, en die wist: account, fan-relaties, woonverificatie-log, gesprekslogs, transcripties én afgeleide geheugens (samenvattingen, "geleerde lessen", caches, vector-indexen). Afgeleide geheugens zijn de val: ze overleven een account-delete tenzij je ze expliciet meeneemt. Inzage en export (art. 15 en 20) leveren dezelfde set op als wat "wis alles" verwijdert — dat is meteen de test of de lijst compleet is.
5. Het bijzondere risico: je toekomstige huis praat
D41 zegt dat openbare gebouwdata tonen mag; F-REG-039 zegt dat het een persoonsgegevenskwestie wordt zodra die data aan een herkenbare bewoner wordt gekoppeld. Het gesprek voegt iets toe dat geen van beide is: een stem. Juridisch verschuift het zwaartepunt daarmee van de AVG naar het consumentenrecht — een persona is geen verwerking, maar wél een uiting waarvoor Mi casa aansprakelijk is, en die kan misleiden (ACM-Leidraad, art. 6:193c BW). De eigenaar heeft nergens mee ingestemd, hoeft dat voor kale BAG-data ook niet, maar mag niet in de mond gelegd krijgen wat hij niet heeft gezegd.
De grens die dit rapport voorstelt: het verwoorden van openbare gebouwdata mag; het toeschrijven van intentie, gevoel of bereidheid aan een bewoond huis niet. "Dit huis is in 1931 gebouwd, 112 vierkante meter, energielabel D uit 2021" is gebouwdata in andere zinsvorm. "Ik wacht al jaren op iemand zoals jij" is een verzonnen wil namens andermans eigendom.
Drie ontwerpalternatieven:
A. De gids (derde persoon). De app praat over het huis: "dit huis is …". Risico: laag — geen persona, geen verwarring over wie spreekt. Kosten: de magie van de landing verdwijnt grotendeels.
B. Het dossier-ik (ik-vorm, strikt begrensd). Het huis zegt "ik", maar uitsluitend over zichzelf als gebouw, met een bron bij elk feit en een vaste ondertitel ("de stem van dit huis is AI op open gebouwdata; de bewoners weten hier niets van"). Risico: midden — de ik-vorm blijft de indruk kunnen wekken dat er iemand achter zit, en één ontsnapte zin over bewoners is meteen het persbericht uit risico 7 van T-RIS-001. Vereist harde output-filters, geen promptafspraak.
C. Alleen je eigen huis spreekt (aanbevolen). De ik-vorm is voorbehouden aan een huis dat via woonverificatie (D42) is geclaimd — daar is de spreker de eigenaar zelf en is er geen derde die verrast kan worden. Een vreemd huis krijgt variant A, met dezelfde warmte maar in de derde persoon. Risico: laag, en het maakt woonverificatie waardevoller (je huis gaat pas praten als je het claimt — een goede haak, geen concessie). Kosten: voor Tom, de zoeker, praat het toekomstige huis niet meteen terug. Mitigatie voor de landing en de pitch: één gecureerd demonstratiehuis waar de ik-vorm wél werkt, expliciet gelabeld — precies wat D51 toestaat (de demo verbergt presentatie, nooit gedrag).
6. Vangrails: wat hard in code, wat in de systeemprompt
Hard in code (het model kan er niet omheen praten).
- Mutaties achter bevestiging. Fan toevoegen/verwijderen, zichtbaarheid wijzigen, solliciteren, bieden, melden, wissen: het model stelt voor, de gebruiker bevestigt in de UI, de server schrijft en controleert zelf rol en eigenaarschap. Het model heeft geen schrijfrecht.
- Geen vrije tekst over waarde. Waarde-intents worden vóór het model afgevangen; daarnaast een output-filter op valutapatronen en op "waard", "taxatie", "overwaarde", "bieden rond".
- Getallen komen nooit uit het model. Feiten worden gerenderd als component uit de dossierlaag (BAG, EP-Online), met bron en peildatum; het model levert veld-ids, geen cijfers.
- Weigerpatronen als code: derden en bewoners, discriminerende filters, contact buiten de app, juridisch/financieel advies, en alles wat als verkoopdruk leest. Elke weigering wordt gelogd als event (dat is meteen de kwaliteitsmeting).
- Leeftijdspoort 16+ vóór het gesprek, en geen leeftijdsafhankelijke overredingstactiek.
- Transparantie in de chrome: AI-label, eerste-interactie-zin en de "spreek een mens"-knop zitten in de shell, niet in de prompt — een prompt kan gejailbreakt worden, een component niet.
- Persona-poort: de ik-vorm wordt alleen geactiveerd als het huis geverifieerd geclaimd is (alternatief C), server-side beslist.
- Redactie vóór verzending: bij een vreemd huis gaan geen persoonsgegevens de prompt in; bij opslag scrubben; zero-retention bij de aanbieder.
- Terugval: bij fout, time-out of ontbrekende sleutel een deterministische modus — de demo werkt altijd (patroon uit onderzoek 1).
In de systeemprompt (stijl en voorkeur, geen grens). Toon en merkstem; "zeg dat je het niet weet" boven gokken; altijd de bron noemen die de UI toont; geen makelaarstaal, geen haast; nooit intenties toeschrijven aan bewoners; bij twijfel doorverwijzen naar een mens. Een prompt is een instructie aan een systeem dat mensen kunnen overtuigen; de vangrail die je niet kunt uitpraten is de enige vangrail.
7. Vragen voor de jurist (aansluitend op JURIST-BRIEFING.md, vraag 7 e.v.)
- Is een persona in de ik-vorm namens een bewoond huis waarvan de eigenaar niets weet een oneerlijke handelspraktijk (art. 6:193c BW / ACM-Leidraad), en zo ja: welke vorm en welke ondertitel maken het wél toelaatbaar? Beoordeel de drie alternatieven A/B/C uit §5.
- Is Mi casa onder art. 50 AI-verordening "aanbieder" of "gebruiker/deployer" van het gesprekssysteem, en volstaat één mededeling bij de start plus een permanent label — of is herhaling in een lang gesprek vereist?
- Valt de AI-stem onder de markeringsplicht van art. 50 lid 2, en is ondertekening van de praktijkcode (Commissie, 10 juni 2026) voor ons zinvol of juist een last?
- Welke grondslag en bewaartermijn gelden voor gesprekslogs, en is ons voorstel (gebeurtenislog lang, ruwe transcriptie 30 dagen, alles wisbaar) verdedigbaar? Ontstaat er een DPIA-plicht nu het gesprek bovenop de woonverificatie komt (DPIA-LIGHT §3 blijft open)?
- Welke terugvalconstructie voor doorgifte naar een Amerikaanse modelaanbieder moeten we nú vastleggen, gezien het aanhangige hoger beroep tegen het DPF (C-703/25 P)?
- Welke disclaimer of algemene-voorwaardenclausule houdt in Nederland stand voor onjuiste uitspraken van de assistent, en verandert de nieuwe productaansprakelijkheid (software als product per 9 december 2026, wetsvoorstel 36906) onze positie?
- Waar ligt de grens tussen "onderhoud en energielabel toelichten" en vergunningplichtig financieel advies (Wft) of makelaars-/taxatiedienstverlening?
- Wat moeten we regelen voor 16- en 17-jarigen en voor kwetsbare gebruikers (art. 5 lid 1 sub b AI-verordening) in een gesprek dat over het ouderlijk huis kan gaan?
Wat dit betekent voor Mi casa
Het conversationele concept is juridisch haalbaar, maar het verplaatst het zwaartepunt van de AVG-discussie naar transparantie en misleiding — twee terreinen waar de regels scherper, verser en beter handhaafbaar zijn dan de openstaande gerechtvaardigd-belang-vraag. Dat is goed nieuws voor de pitch: op de AVG-vraag blijft het antwoord "onderbouwd, nog niet getekend" (D7), maar op de AI-transparantie kan Mi casa vanaf dag één laten zien dat het voldoet, inclusief het EU-icoon en een ondertekende praktijkcode. De prijs is één ontwerpkeuze die de landing raakt: een vreemd huis spreekt niet in de ik-vorm. Dat is geen verlies maar het derde hoofdstuk van hetzelfde verhaal — je huis gaat pas praten als je het claimt.
Aanbevelingen
- Neem alternatief C over als productregel (ik-vorm alleen na woonverificatie; vreemd huis = gids in de derde persoon), met één gecureerd demonstratiehuis voor de landing en de pitch.
- Zet de transparantielaag in de shell: eerste-interactie-zin, permanent AI-label, "spreek een mens"-uitweg, 16+-poort, transcript bij spraak. Nieuw D-besluit waard.
- Neem de EU-iconen en labelteksten uit de praktijkcode over in plaats van een eigen label, en leg aan E de vraag voor of Mi casa de code ondertekent (AP adviseert dat expliciet).
- Leg de logstrategie vast in DECISIONS.md vóór de eerste gebruiker: gebeurtenislog vs. transcriptie, termijnen, scrubbing, en "wis alles" inclusief afgeleide geheugens.
- Bouw de negen code-vangrails uit §6 als acceptatiecriteria van de gespreks-PoC, met een weigertest-suite (tien verboden uitspraken uit §2 als testgevallen).
- Regel de verwerkersketen (verwerkersovereenkomst, EU-regio, zero-retention, geen training op klantdata) en zet de belofte zichtbaar in de app naast "Mi casa, mi data".
- Voeg de acht vragen uit §7 toe aan JURIST-BRIEFING.md en agendeer ze in hetzelfde gesprek als de LIA — dit is geen tweede juridisch traject, het is dezelfde afspraak.
Open vragen
- Volstaat één mededeling bij de start juridisch ook in een langlopend gesprek? De richtsnoeren suggereren dat herhaling in gevoelige contexten nodig kan zijn, zonder harde regel (B/D).
- Is een AI-stem "synthetische audio" in de zin van lid 2 ook als hij niets nabootst? Sluit aan bij de al open V-RIS-007 over gestileerd beeld.
- De AP/ACM-leidraad over chatbots bij klantenservice is nog niet gepubliceerd (consultatie sloot 17 mei 2026); die kan het ontwerp van de menselijke uitweg concreter maken.
- Nederlandse rechtspraak over aansprakelijkheid voor chatbot-uitspraken is niet gevonden in deze sessie; Moffatt is Canadees (B), niet bindend.
- De AP-site blokkeert geautomatiseerd ophalen via de standaardroute (403); de pagina's zijn met een browser-user-agent gelezen. Dezelfde 403-valkuil staat al in T-REG-001 genoteerd.
Bronnen
- Europese Commissie, FAQ transparantieverplichtingen art. 50 AI Act — https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/faqs/transparency-obligations-under-article-50-ai-act (reeds B-RIS-005, publicatiedatum 2026-08-02; A)
- Europese Commissie, Guidelines on transparency obligations (definitief, 6 augustus 2026) — https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/policies/guidelines-ai-transparency-obligations (geraadpleegd 2026-09-17; A voor datum, B voor inhoudelijke samenvatting)
- Europese Commissie, Code of Practice on Transparency of AI-generated Content (10 juni 2026) — https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/policies/code-practice-ai-generated-content (A)
- Autoriteit Persoonsgegevens, "Vanaf 2 augustus wordt duidelijker of het AI is of echt", 31 juli 2026 — https://www.autoriteitpersoonsgegevens.nl/actueel/vanaf-2-augustus-wordt-duidelijker-of-het-ai-is-of-echt (geraadpleegd 2026-09-17; A)
- Autoriteit Persoonsgegevens, "Transparantie-eisen AI gelden vanaf 2 augustus: AP adviseert praktijkcode te ondertekenen", 9 juli 2026 — https://www.autoriteitpersoonsgegevens.nl/actueel/transparantie-eisen-ai-gelden-vanaf-2-augustus-ap-adviseert-praktijkcode-te-ondertekenen (A)
- AP en ACM, "Chatbot mag mens niet volledig vervangen bij klantenservice", 2 oktober 2025 — https://www.autoriteitpersoonsgegevens.nl/actueel/ap-en-acm-chatbot-mag-mens-niet-volledig-vervangen-bij-klantenservice (A)
- AP en ACM, "Denk mee over verantwoord gebruik van chatbots bij klantenservice", 14 april 2026 (consultatie tot 17 mei 2026) — https://autoriteitpersoonsgegevens.nl/actueel/denk-mee-over-verantwoord-gebruik-van-chatbots-bij-klantenservice (A)
- Artikel 50 AI-verordening, tekst en praktische gids — https://artificialintelligenceact.eu/article/50/ en https://artificialintelligenceact.eu/transparency-rules-article-50/ (pagina 14 mei 2026; geraadpleegd 2026-09-17; B, mirror van de verordening)
- Goodwin, "Not Delayed, Not Deferred: EU AI Act Transparency Obligations Are Now in Force", augustus 2026 — https://www.goodwinlaw.com/en/insights/publications/2026/08/alerts-technology-dpc-eu-ai-act-transparency-obligations-now-in-force (B)
- Gibson Dunn, "EU AI Act Omnibus Agreement — Postponed High-Risk Deadlines" — https://www.gibsondunn.com/eu-ai-act-omnibus-agreement-postponed-high-risk-deadlines-and-other-key-changes/ (B; lid 2-uitloop tot 2 december 2026, art. 50 verder ongewijzigd)
- Moffatt v. Air Canada, BC Civil Resolution Tribunal, 14 februari 2024 — American Bar Association, https://www.americanbar.org/groups/business_law/resources/business-law-today/2024-february/bc-tribunal-confirms-companies-remain-liable-information-provided-ai-chatbot/ en CanLII-commentaar https://www.canlii.org/en/commentary/doc/2025CanLIIDocs1963 (B)
- Richtlijn (EU) 2024/2853 productaansprakelijkheid (software en AI als product; van toepassing op producten vanaf 9 december 2026) — https://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/PDF/?uri=OJ%3AL_202402853 (A voor de tekst); NL-wetsvoorstel 36906 — https://www.njb.nl/wetgeving/wetsvoorstellen/herziening-productaansprakelijkheid/ (B)
- EU-VS Data Privacy Framework: Gerecht 3 september 2025 (T-553/23) in stand gelaten, hoger beroep C-703/25 P aanhangig — https://www.workforcebulletin.com/adequacy-of-the-eu-u-s-data-privacy-framework-survives-challenge (B)
- EDPB Opinion 28/2024 over AI-modellen en persoonsgegevens (17 december 2024) — https://www.edpb.europa.eu/system/files/2024-12/edpb_opinion_202428_ai-models_en.pdf (A)
- Digital Fairness Act: voorstel aangekondigd voor Q4 2026 — https://www.europarl.europa.eu/legislative-train/theme-protecting-our-democracy-upholding-our-values/file-digital-fairness-act (B)
- Interne kennisbank (alleen gelezen):
onderzoek/regels/T-REG-001,LIA-CONCEPT.md,DPIA-LIGHT-WOONVERIFICATIE.md,JURIST-BRIEFING.md, F-REG-017/019/030/031/032/037/039,onderzoek/risico/T-RIS-001, F-RIS-005/006/007, H-RIS-002/003,onderzoek/METHODIEK.md,DECISIONS.md(D6, D7, D9, D13, D15, D41, D42, D45, D51),pitch/VRAGEN-VAN-INVESTEERDERS.md(V1, V2).